{"id":282,"date":"2021-07-17T10:00:46","date_gmt":"2021-07-17T10:00:46","guid":{"rendered":"http:\/\/tumultpolityczny.pl\/?p=282"},"modified":"2021-07-23T07:41:14","modified_gmt":"2021-07-23T07:41:14","slug":"twoj-zawod-jest-lepszy-niz-moj-czyli-artysta-stypendysta","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tumultpolityczny.pl\/?p=282","title":{"rendered":"Tw\u00f3j zaw\u00f3d jest lepszy ni\u017c m\u00f3j, czyli artysta stypendysta"},"content":{"rendered":"\n<p>Data napisania:14.05.2021<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-left\">Temat op\u0142aty reprograficznej wraca ha\u0142a\u015bliwie nieprzyjemnym echem. A wszystko za spraw\u0105 Ilony \u0141epkowskiej, kr\u00f3lowej polskich seriali, kt\u00f3ra w ostatnim czasie udzieli\u0142a kilku osobliwych wywiad\u00f3w, i przypomnia\u0142a, b\u0119d\u0105c gor\u0105cym zwolennikiem, o nowym niechlubnym podatku.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-left\">Przypomnijmy, ustawa o podatku od urz\u0105dze\u0144 elektronicznych pojawi\u0142a si\u0119 jaki\u015b czas temu za spraw\u0105 Piotra Gli\u0144skiego. Minister Nauki i Dziedzictwa Narodowego wpad\u0142 na genialny pomys\u0142, aby wprowadzi\u0107 tzw. podatek od urz\u0105dze\u0144 elektronicznych za tzw. ,,dozwolony u\u017cytek\u201d tak, by ze wzgl\u0119du na fakt powielania r\u00f3\u017cnego rodzaju tre\u015bci, arty\u015bci nie byli stratni. Innymi s\u0142owy, pieni\u0105dze z dodatkowej op\u0142aty mia\u0142yby trafi\u0107 na konto artyst\u00f3w, kt\u00f3rzy czy to w wyniku pandemii, czy te\u017c tak po prostu, potrzebuj\u0105 wsparcia w postaci zapom\u00f3g, bo do\u015bwiadczaj\u0105 problem\u00f3w finansowych. Kto\u015b z\u0142o\u015bliwy m\u00f3g\u0142by stwierdzi\u0107, \u017ce ktokolwiek, kto ze swojej pracy nie czerpie dostatecznych korzy\u015bci finansowych i w konsekwencji musi dotowa\u0107 go pa\u0144stwo, powinien zmieni\u0107 zaw\u00f3d. W Polsce ka\u017cdy normalny cz\u0142owiek jak nie ma pieni\u0119dzy, bo b\u0105d\u017a to nikt nie jest zainteresowany jego tw\u00f3rczo\u015bci\u0105 na wolnym rynku, b\u0105d\u017a straci\u0142 prac\u0119, to szuka kolejnej, nawet poni\u017cej swoich kwalifikacji. W najgorszym wypadku zwraca si\u0119 o pomoc do opieki spo\u0142ecznej. Ale nie arty\u015bci, oni z racji swojej wyj\u0105tkowej i, dodajmy to, ci\u0119\u017ckiej pracy, powinni by\u0107 dotowani przez reszt\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwa, kt\u00f3re takich przywilej\u00f3w nie posiada. Przynajmniej tak powinien wygl\u0105da\u0107 zdrowo urz\u0105dzony \u015bwiat wed\u0142ug pani \u0141epkowskiej. Przywileje w Polsce posiada\u0142a szlachta, czy teraz ten stan zast\u0105pili arty\u015bci? I nie chodzi tutaj, by deprecjonowa\u0107 prac\u0119 wszelkiego rodzaju artyst\u00f3w. Ich praca jest r\u00f3wnie wa\u017cna, jak kapita\u0142 kulturowy. Z tym, \u017ce nie mo\u017ce si\u0119 to odbywa\u0107 kosztem, dajmy na to, pracownika budowy, nauczyciela czy piel\u0119gniarki. Niestety, trudno oprze\u0107 si\u0119 wra\u017ceniu, \u017ce po prostu, wed\u0142ug pani \u0141epkowskiej, dobrobyt niechcianych i zapomnianych artyst\u00f3w, publicyst\u00f3w, eseist\u00f3w etc. jest tak istotny, \u017ce przymusowa op\u0142ata nie tyle powinna, co musi zosta\u0107 wprowadzona. Nawet gdyby mia\u0142oby odbywa\u0107 si\u0119 to kosztem logiki i ludzi, kt\u00f3rzy takich przywilej\u00f3w nie posiadaj\u0105, a dok\u0142adnie, nie posiadaj\u0105 or\u0119downik\u00f3w w swojej sprawie, kt\u00f3rzy gotowi s\u0105 stan\u0105\u0107 w ich imieniu.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-left\">W zaw\u00f3d artysty, co prawda, wpisuje si\u0119 ryzyko nie otrzymywania propozycji roli, anga\u017cu, czy te\u017c prozaicznego, ale cz\u0119stego, braku zainteresowania odbiorc\u00f3w, ale o tym co bardziej&nbsp;\u015bwiadomy powinien zdawa\u0107 sobie spraw\u0119, zanim wst\u0105pi na \u015bcie\u017ck\u0119 tego niepewnego zawodu. Z drugiej strony, je\u017celi naprawd\u0119 jest tak \u017ale i konieczne jest wsparcie tych\u017ce artyst\u00f3w, to ju\u017c lepszym rozwi\u0105zaniem, a przynajmniej mniej demagogicznym, by\u0142oby utworzenie, dajmy na to, specjalnego funduszu czy czego\u015b w tym rodzaju, na kt\u00f3ry sk\u0142adaliby si\u0119 ci arty\u015bci, kt\u00f3rym bardziej si\u0119 powodzi. Dodatkowo, ka\u017cdy dobrowolnie, je\u015bli mia\u0142by tak\u0105 ochot\u0119, m\u00f3g\u0142by ui\u015bci\u0107 datek na rzecz tych\u017ce. Mia\u0142oby to wi\u0119cej sensu, ni\u017c opodatkowywanie kolejnych urz\u0105dze\u0144, kt\u00f3re maj\u0105 du\u017co wi\u0119cej funkcji, ni\u017celi odtwarzanie filmu, muzyki, czy ksi\u0105\u017cki.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-left\">Natomiast, je\u017celi chodzi o sam ,,dozwolony u\u017cytek\u201d, to jest on naturaln\u0105 konsekwencj\u0105 zakupu, jest to nic innego jak prawo do w\u0142asno\u015bci. Nabywca, kt\u00f3ry zakupi\u0142 jak\u0105\u015b ksi\u0105\u017ck\u0119 czy film mo\u017ce nim dysponowa\u0107 w dowolny spos\u00f3b, bez wzgl\u0119du czy to b\u0119dzie po\u017cyczenie lektury koledze czy podzielenie si\u0119 dost\u0119pem do Netflixa z rodzin\u0105. Ka\u017cda z tych rzeczy to towar, kt\u00f3ry nabywa si\u0119 za pieni\u0105dze, a nie dostaje za darmo. Innymi s\u0142owy towar ma okre\u015blon\u0105 cen\u0119 ustanowion\u0105 na rynku, w kt\u00f3r\u0105 wchodzi, jak np. w przypadku ksi\u0105\u017cki: koszt druku i oprawy, doch\u00f3d wydawcy, mar\u017ca ksi\u0119garza i dystrybutora, VAT i honorarium autora, a wi\u0119c w zasadzie wszystko to, co jest potrzebne do wyprodukowania jej, a nawet wi\u0119cej. Nie ma powodu by p\u0142aci\u0107 kolejn\u0105 danin\u0119 tylko dlatego, \u017ce kto\u015b ewentualnie mo\u017ce powieli\u0107 dzie\u0142o, bo ,,dozwolony u\u017cytek\u201d. Dozwolony dlatego, \u017ce kto\u015b to kupi\u0142, a nie ukrad\u0142! Oczywi\u015bcie istnieje potencjalne ryzyko, \u017ce kto\u015b mo\u017ce nielegalnie wej\u015b\u0107 w posiadanie jakiego\u015b dobra. Tylko, \u017ce piractwo, w dobie platform streamingowych to ju\u017c naprawd\u0119 egzotyka, raczej ewenement ni\u017c norma, zarezerwowana dla koneser\u00f3w, oldskulowych szabrownik\u00f3w. St\u0105d te\u017c racjonalizowanie podatku faktem ewentualnego powielania tw\u00f3rczo\u015bci jest absurdalny i \u015bwiadczy tylko o tym, \u017ce nie da si\u0119 go obroni\u0107 w spos\u00f3b nie odbiegaj\u0105cy od logiki. Zgodnie z ni\u0105, je\u017celi kto\u015b ju\u017c ui\u015bci dodatkowe pieni\u0105dze na sprz\u0119t, za pomoc\u0105 kt\u00f3rego rzekomo mo\u017ce powiela\u0107 czyj\u0105\u015b tw\u00f3rczo\u015b\u0107, to paradoksalnie, w pewnym sensie, otrzymuje na to akcept. Z drugiej strony, w jaki spos\u00f3b zweryfikowa\u0107 przy akcie kupna, ile razy nabywca danego dobra zamierza po\u017cycza\u0107, odst\u0119powa\u0107 czy powiela\u0107? Czy ma podpisywa\u0107 specjaln\u0105 umow\u0119, zobowi\u0105zanie pod gro\u017ab\u0105 kary, i odpowiednio do deklaracji, zap\u0142aci\u0107 kwot\u0119 powi\u0119kszon\u0105 o podatek? Czy mo\u017ce ju\u017c bez wzgl\u0119du na to, wystarczy domniemanie co do ewentualnego powielenia?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-left\">Zreszt\u0105 argumenty jakimi posi\u0142kuje si\u0119 pani Ilona \u0141epkowska s\u0105, delikatnie m\u00f3wi\u0105c, osobliwe, co te\u017c trafnie wypunktowa\u0142 redaktor Robert Mazurek w radiu RMF FM. Jak na przyk\u0142ad ten, \u017ce taka op\u0142ata by\u0142aby zabezpieczeniem artysty przed powielaniem jego dzie\u0142, albo o tym, \u017ce przecie\u017c taka op\u0142ata ju\u017c istnieje, wi\u0119c co za r\u00f3\u017cnica, mo\u017cna j\u0105 rozszerzy\u0107. Zreszt\u0105, jak twierdzi scenarzystka, nikt tego nie odczuje. Wspaniale! Nikt tego nie odczuje, chyba tylko dlatego, \u017ce tak powiedzia\u0142a Pani z telewizji. Szkoda, \u017ce to za\u0142o\u017cenie \u017cyczeniowe. Dla kogo\u015b, komu ci\u0119\u017cko jest kupi\u0107 sprz\u0119t elektroniczny bez korzystania z systemu ratalnego, ten argument na pewno wyda si\u0119 racjonalny. Sam nie mam, artyst\u00f3w niszowych, kt\u00f3rych mam in spe sponsorowa\u0107: nie s\u0142ucham, nie ogl\u0105dam, nie podziwiam, ale co mi tam, dorzuc\u0119 im si\u0119 do portfela, skoro Pani z telewizji m\u00f3wi, \u017ce nie odczuj\u0119, to nie odczuj\u0119. Innym, nie mniej osobliwym, argumentem jest ten, \u017ce przecie\u017c op\u0142ata reprograficzna ju\u017c istnieje, obejmuje m.in. p\u0142yty CD, DVD, pendrajwy, mp3, dyski twarde i kasety magnetofonowe, wi\u0119c co za problem rozszerzy\u0107 j\u0105 o tablety, laptopy czy smartfony(cho\u0107 one nie pojawiaj\u0105 si\u0119 expressis verbis w ustawie, co nie zmienia faktu, \u017ce podatek ich nie obejmie, skoro jest tam zapis o urz\u0105dzeniach tabletopodobnych), a nawet papier ksero. No tak, skoro co\u015b ju\u017c kto\u015b kiedy\u015b uchwali\u0142(nie zawsze m\u0105drze), to co za problem rozszerzy\u0107 to o kolejne zobowi\u0105zania. \u017baden. Poza tym, nikt tego nie odczuje.&nbsp; A i, last but not least, w innych cywilizowanych krajach taka op\u0142ata funkcjonuje. No jeszcze bardziej wspaniale, chcia\u0142oby si\u0119 rzec! Przede wszystkim to Polska nie musi wszystkiego kopiowa\u0107 z kraj\u00f3w ,,cywilizowanych\u201d. Ale je\u017celi ju\u017c ewentualnie musi, to niekt\u00f3re cywilizowane kraje, na przyk\u0142ad, takiej op\u0142aty nie wprowadzi\u0142y. I co teraz? Argument traci na znaczeniu, umiera \u015bmierci\u0105 upo\u015bledzonej dialektyki. No chyba, \u017ce te, kt\u00f3re wprowadzi\u0142y s\u0105 bardziej cywilizowane od tych, kt\u00f3re nie wprowadzi\u0142y. Wtedy ma to sens.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-left\">Jakby tego by\u0142o ma\u0142o, a show must go on, odby\u0142a si\u0119 te\u017c konferencja artyst\u00f3w polskich w sprawie op\u0142aty reprograficznej. Pad\u0142y tam w zasadzie podobne argumenty urozmaicone takimi smaczkami, jak np. urz\u0105dzenia bez platform streamingowych i tw\u00f3rczo\u015bci artyst\u00f3w to elektro\u015bmieci. Umkn\u0105\u0142 jednak konferencyjnym artystom fakt, \u017ce dost\u0119p czy to do Netflixa, czy Spotify\u2019a, czy nawet Audioteki trzeba sobie kupi\u0107, nie ma ich w pakiecie ze smatfonem czy dowolnym innym sprz\u0119tem. Ma\u0142o tego, arty\u015bci maj\u0105 wolny wyb\u00f3r czy umie\u015bci\u0107 tam swoje dzie\u0142o czy te\u017c nie. Je\u017celi decyduj\u0105 si\u0119 na to, ale jednocze\u015bnie utrzymuj\u0105, \u017ce s\u0105 stratni, to logicznym by\u0142oby procesowa\u0107 si\u0119 lub negocjowa\u0107 warunki w\u0142a\u015bnie z tymi platformami, a nie nak\u0142ada\u0107 kolejne obci\u0105\u017cenia na podatnik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-left\">A pomijaj\u0105c ju\u017c absurdy, to arty\u015bci z ca\u0142ym szacunkiem i uznaniem, jaki si\u0119 im zapewne nale\u017cy, nie maj\u0105 prawa do czerpania owoc\u00f3w z pracy innych, mniej ,,tw\u00f3rczych\u201d ludzi. Prawo jednego cz\u0142owieka nie mo\u017ce odbywa\u0107 si\u0119 kosztem innego, inaczej nie jest prawem, a uzurpacj\u0105.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Data napisania:14.05.2021 Temat op\u0142aty reprograficznej wraca ha\u0142a\u015bliwie nieprzyjemnym echem. A wszystko za spraw\u0105 Ilony \u0141epkowskiej, kr\u00f3lowej polskich seriali, kt\u00f3ra w ostatnim czasie udzieli\u0142a kilku osobliwych wywiad\u00f3w, i przypomnia\u0142a, b\u0119d\u0105c gor\u0105cym zwolennikiem, o nowym niechlubnym podatku. Przypomnijmy, ustawa o podatku od urz\u0105dze\u0144 elektronicznych pojawi\u0142a si\u0119 jaki\u015b czas temu za spraw\u0105 Piotra Gli\u0144skiego. Minister Nauki i Dziedzictwa &hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0},"categories":[158],"tags":[324,159,161,319],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tumultpolityczny.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/282"}],"collection":[{"href":"https:\/\/tumultpolityczny.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tumultpolityczny.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tumultpolityczny.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tumultpolityczny.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=282"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/tumultpolityczny.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/282\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":367,"href":"https:\/\/tumultpolityczny.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/282\/revisions\/367"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tumultpolityczny.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=282"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tumultpolityczny.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=282"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tumultpolityczny.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=282"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}